de Wijkwebsite voor Nijmegen-Oost

Kerst 2008: Trudy, Bob en Caspertje

Zij die middenin Nijmegen-Oost wonen en achter hun huis een stadstuintje hebben, prijzen zich gelukkig, helemaal als daar ook bomen in staan. Het aanzien van onze tuin veranderde voorgoed toen ons bovenbuurjongetje van 3 jaar, Ravke een groepje bomen in onze tuin namen bleek te hebben gegeven. Vanaf dat moment kwam de tuin als nooit tevoren tot leven. Een bijzonder kerstportret van Trudy, Bob en sinds de voorbije zomer ook Caspertje.
Door Reinout van den Born

Trudy“Het is alweer bijna 10 jaar geleden dat de vorige bewoonster van het huis, waarachter ik in de tuin sta, me bij een bekende tuingroothandel, even buiten Nijmegen vandaan haalde. Ik had geen idee wat er zou gaan gebeuren, hier op dit kleine reepje grond aan de Van Heutszstraat. Toch was het meteen gezellig, want ik was als esdoorn niet de enige boom die hier aan een toekomst mocht gaan bouwen. Twee meter naast mij kwam ook een jonge berk te staan. De berk, die zo ik nu weet Bob blijkt te heten. Maar dat is maar sinds kort.
Mijn eerste jaren hier gebeurde weinig bijzonders. Ik groeide, dat is waar, maar het leek er niet op dat ik een echte functie had in de tuin. Ik was ook wel een beetje jaloers op Bob, die veel sneller de hoogte in bleek te schieten dan ik. Hoe ik mijn best ook deed, hij groeide harder. Het enige dat ik er tegenover kon stellen, was in de herfst mooi kleuren. Anders viel ik helemaal niet op. Het was niet makkelijk.

Het leven hier veranderde hoe dan ook. Mijn aankoopster verdween, een nieuw stel kwam ervoor in de plaats en die zetten de tuin meteen toch een beetje op z’n kop. De klimop, die echt op een indrukwekkende manier over het schuurtje in de tuin was gegroeid, werd op een dag in een keer helemaal weggehaald. Toen heb ik hem toch wel een beetje geknepen. Pas later, in de zomer van 2003 - ik was er nog en had toch een behoorlijk kroon weten te kweken - voelde ik me voor het eerst gewaardeerd toen de nieuwe eigenaars van de tuin in m’n schaduw kwamen zitten en erg tevreden leken met het feit dat ze zo, uit de zon, toch overdag in de tuin konden zijn.

Voor Bob heb ik in de loop van de jaren een vorm van respect ontwikkeld. Ik vind het indrukwekkend om te zien hoe hij de steeds wisselende omstandigheden toch elke keer weer in zijn voordeel weet te draaien. Ik heb me laten vertellen dat de berk ook de enige boom is die zich op IJsland en Groenland weet te handhaven, zij het daar wel als een soort struik. Het geeft maar aan hoe flexibel Bob in wezen in. Ik vind dat erg knap.

Grote klapEen grote klap - tenminste zo zag ik dat toen - kregen we toen de eigenaresse samen met haar moeder een paar jaar geleden in de herfst zowel in Bob als in mij het mes besloot te zetten. Vooral Bob, maar toch ook ik werd flink gestript. Grote takken vielen van onze stam op de grond en van mijn eens zo majestueuze kroon leek in eerste instantie weinig over te blijven. Bob zag er na de acties van die dag helemaal niet meer uit. Zijn kale, stakige stam had zo naar de klimhal kunnen worden verplaatst. Ik was mijn referentie helemaal kwijt. De winter was zwaar.

Na de winter, in de lente, bleek het echter allemaal reuze mee te vallen. Mijn kroon herstelde zich wonderbaarlijk snel en voordat ik het wist zaten de eigenaren van de tuin in de daaropvolgende zomer alweer in mijn schaduw. Bob bleek de aanval opnieuw in zijn voordeel te beslechten en groeide uit tot de hoogste boom van de tuintjes in de buurt. Die plaats kreeg hij eigenlijk in de schoot geworden toen bij de buren een grote boom plotseling werd gekapt. Dat was opnieuw even schrikken.

Inmiddels spelen we een belangrijke rol in de buurt. De vogels, die vroeger in de boom bij de buren zaten, komen sinds het kappen daarvan naar óns toe. En omdat er nu ook strengen met pinda’s aan mijn takken hangen, voel ik me beter begrepen dan ooit. Er heeft zelfs al een Gaai van gegeten! Ik ben hier blij.

CaspertjeHet mooiste moment van dit jaar voor Bob en mij was toch wel de aanplant van een klein boompje tussen ons in, dat inmiddels Caspertje heet. We zijn er allebei enorm trots op en doen er alles aan om hem zo goed mogelijk te begeleiden in zijn eerste jaren hier. En het werkt! Hij heeft zijn blad nog terwijl wij al lang winterkaal zijn.

Een paar weken geleden sneeuwde het in de tuin en we zagen er met zijn drieën prachtig uit. Hopelijk gebeurt het met de kerst nog een keer. Dan zijn onze dagen dit jaar meer dan goed!”

Bob“Toen ik jaren geleden vanuit Malden naar Nijmegen verhuisde, werd ik door de andere berken in de tuinhandel keihard uitgelachen. Ik ben echter zo’n type dat zich door anderen niet de wet laat voorschrijven, dus vertrok ik zonder de rest ook maar een blik waardig te gunnen en zelfverzekerd naar de Van Heutszstraat. En daar sloeg ik, zoals ik had verwacht, meteen goed aan!

Het werden jaren van onstuimige persoonlijke groei. Blijkbaar ging het de nieuwe eigenaars van de tuin waarin ik sta te hard, want een paar jaar geleden ging in de herfst ineens de zaag erin. Bijna alle takken moesten eraf. Het scheelde nog maar een haar, of ook mij top was eruit gegaan. Maar dat werd op het laatste moment voorkomen.

Aanvallen van buiten doen me niks. Ik voel me er alleen maar sterker en zelfverzekerder door. Ik heb ze een poepie laten ruiken! Helemaal toen aan de andere kant van de schutting die grote boom, die me al tijden in de weg zat, werd gekapt, was ik vastbeslotener dan ooit om meteen ook de hoogste boom van het rijtje te worden. En dat is me natuurlijk hetzelfde jaar gelukt.

Trudy, naast me is een stuk minder zelfverzekerd. We kwamen tegelijkertijd, maar zij had meteen al moeite om een plek voor zichzelf op te eisen. Die eerste jaren keek ze voornamelijk tegen me op. En dat vond ik ook prima zo. Van esdoorns moest ik in het begin helemaal niets hebben. Ik ging m’n eigen gang en was feitelijk alleenheerser in de tuin.
 
Verkleuren esdoornInmiddels is mijn blik op haar wel veranderd. Ik mag mijn blad in de herfst dan het langste vasthouden, zijn kleurt vele malen mooier. Ik heb me laten vertellen dat in de VS en Canada in de herfst hele volksstammen de bossen inrijden om daar naar het prachtige verkleuren van de esdoorns te kijken. Op de Canadese vlag staat zelfs een blad van een esdoornsoort afgebeeld. Kom eens bij een berk om zulke verhalen. Wij zijn met zoveel, niemand kijkt naar ons om.

Een moeilijk moment voor mij was de dag waarop de eigenaars van de tuin op het doldwaze idee kwamen om een vogelhuisje, met daarin voedsel voor de winter, in een van mijn takken te hangen. Zoiets doe je een stoere berk zoals ik niet aan! Ik voelde me in mijn eer gekrenkt. Maar toen steeds meer vogeltjes het huisje bleken te gaan gebruiken, knapte er toch iets. Eigenlijk vond ik het prachtig! Of het nou koolmezen waren, pimpelmezen, die prachtige kuifmees, het roodborstje, de huismus, de merel, de lijster of de Gaai, elke keer als een vogeltje op een van mijn takken neerstreek, voelde ik weer een stoot leven door mijn aderen gaan.

Ook dit jaar dienen we weer als fourageerplek voor de vogels uit de buurt, samen met de hibiscus, die in de zomer zo fantastisch mooi bloeit. Het is inmiddels een komen en gaan van vogeltjes. Pas zag ik een van de katten van de eigenaars, die hier overdag ook af en toe door de tuin mogen lopen, een meesje pakken. Ik keek er verstijfd naar, kon eigenlijk niet reageren. Het is dat berken geweldloos zijn, anders had ik hem zeker een mep verkocht! Overigens bleek de mees het avontuur aan het einde wel te hebben overleefd!

CaspertjeSinds een aantal maanden staat Caspertje tussen ons in. Ik loop nooit voor mijn verantwoordelijkheden weg en dus heb ik samen met Trudy meteen de opvoeding van het mannetje krachtig ter hand genomen. Het gaat als een tierelier. Dat Caspertje uit bijzonder hout gesneden is, bleek deze herfst meteen. Hij laat zijn blad niet vallen, daar waar wij tweeën er toch kaaltjes bijstaan. Hij kijkt gelukkig wel tegen ons op.

Trudy hoopt tijdens de kerstdagen op sneeuw. Mij maakt het niet uit, mijn bast is hoe dan ook wit en mijn takjes zijn in het algemeen zo dun dat het beetje sneeuw, dat erop kan blijven liggen, in dit warme Nederlandse klimaat bijna altijd meteen weer is weggedooid. Voor de toekomst hoop ik wel dat mijn takken nog een tijdje mogen blijven groeien, zodat ik een vollere kroon krijg. Misschien komen de eigenaars van de tuin dan ook wel een keer in mijn schaduw zitten. Maakt me niet uit hoor, ik red mezelf ook best! Maar het zou wel een extra parel op mijn kroon zijn.

Van mijn lachende vrienden van toen heb ik niets meer vernomen. Ik heb geen idee waar ze in de loop van de tijd allemaal terecht zijn gekomen. Misschien staan ze nu wel in veel grotere tuinen dan ik, maar dan hebben ze vast en zeker ook concurrentie van andere bomen om zich heen. Ik ben lekker de hoogste van het rijtje, heb een vogelhuisje in mijn kroon en ben tevreden met Trudy en met Caspertje. Wat mij betreft, blijf ik hier nog heel wat jaartjes staan!”