de Wijkwebsite voor Nijmegen-Oost

Vallen verleden tijd

Training voorkomt helft van valpartijen bij ouderen

Valpartijen leveren voor ouderen en mensen met beperkte bewegingsmogelijkheden, grote risico’s op voor de gezondheid. Een val binnen- of buitenshuis kan leiden tot ernstige verwondingen, zoals botbreuken. Jaarlijks is er sprake van ongeveer een miljoen valincidenten onder mensen van 65 jaar en ouder. In 50.000 gevallen (5 %) heeft dit een botbreuk tot gevolg. Bewegingswetenschapper Vivian Weerdesteyn ontwikkelde bij de Sint Maartenskliniek een training om het vallen bij ouderen te voorkomen en deed onderzoek naar het effect ervan. Uit haar onderzoek blijkt dat het aantal valincidenten bij ouderen afneemt met 46 procent na deelname aan deze training. Weerdesteyn promoveerde op 6 december 2005 aan de Radboud Universiteit te Nijmegen op haar onderzoek naar valpreventie.

Een op de drie senioren van 65 jaar of ouder valt minimaal één keer per jaar. De totale maatschappelijke kosten veroorzaakt door valincidenten bedragen naar schatting 300 miljoen euro op jaarbasis. Het voorkomen van valpartijen, kan veel leed en ongemak besparen. Naast de medische gevolgen heeft het vallen ook ingrijpende psychosociale consequenties. Een val leidt vaak tot valangst, waardoor mensen activiteiten gaan vermijden. Met als gevolg een verslechtering in de algehele lichamelijke conditie en algeheel welbevinden.

De meeste mensen vallen over een obstakel dat ze tegenkomen tijdens het lopen. Uit eerder onderzoek blijkt dat de vaardigheid om tijdens het lopen obstakels te ontwijken, verslechtert met het ouder worden. Om het aantal valincidenten terug te dringen ontwikkelde Vivian Weerdesteyn op de Sint Maartenskliniek een speciale valpreventietraining, genaamd ‘Vallen Verleden Tijd’. In de training oefenen de deelnemers op een hindernisbaan waar allerlei valrisico’s uit het dagelijks leven zijn nagebootst, zoals een ongelijk trottoir of het lopen zonder zicht op de voeten. Daarnaast leren de deelnemers in de training judo-valtechnieken om de kans op verwondingen te verkleinen als men onverhoopt toch valt.

Weerdesteyn onderzocht de effectiviteit van de training Vallen Verleden Tijd door een groep deelnemers die de training had gevolgd te vergelijken met een groep die geen training kregen. Door deelname aan de valpreventietraining nam het aantal valincidenten af met maar liefst 46 procent. Om zo veel mogelijk mensen te laten profiteren van deze grote voordelen, zijn inmiddels ruim 300 fysiotherapeuten uit heel Nederland opgeleid om deze training in hun eigen omgeving te kunnen aanbieden. Als vervolg op dit promotieonderzoek start de Sint Maartenskliniek een groot onderzoek naar het effect van valpreventie bij mensen met osteoporose. Door het brozer worden van de botten is het risico op botbreuken na een val bij deze groep het grootst.

De Sint Maartenskliniek is een ziekenhuis in Nijmegen dat gespecialiseerd is in houding en beweging. Het houdt zich bezig met drie specialismen: orthopaedie, reumatologie en revalidatiegeneeskunde. De kliniek heeft een eigen afdeling voor wetenschappelijk onderzoek, gericht op wetenschappelijke evaluatie van bestaande behandelingen en ontwikkeling van nieuwe behandelmethoden.